قرص کلسیم - قیمت و خرید انواع قرص کلسیم خارجی و ایرانی

کلسیم فقط برای استخوان و دندان نیست؛ ماهیچه‌ها، اعصاب و انعقاد خون هم به آن نیاز دارند. بهترین منبع کلسیم غذاست. اما اگر لبنیات کم می‌خورید، یائسه شده‌اید یا پزشک کمبود کلسیم را تشخیص داده، مکمل می‌تواند این فاصله را پر کند.

در این صفحه انواع قرص کلسیم ایرانی و خارجی داروخانه آنلاین مهتاطب را می‌بینید. در ادامه ساده توضیح داده‌ایم کدام نوع برای چه کسی مناسب‌تر است، برچسب را چطور بخوانید و پیش از خرید به چه نکته‌هایی توجه کنید.

قرص کلسیم چیست و چه کسانی به آن نیاز دارند؟

قرص کلسیم مکملی است که کلسیم را به شکل یک نمک معدنی، بیشتر کلسیم کربنات یا کلسیم سیترات، به بدن می‌رساند. در بسیاری از محصولات، ویتامین D3، منیزیم یا زینک هم کنار کلسیم آمده است. کار این قرص پر کردن فاصله بین نیاز بدن و کلسیمی است که از غذا می‌گیرید، نه جایگزین کردن غذا.

طبق برگه اطلاعاتی کلسیم مؤسسه ملی سلامت آمریکا (NIH)، این گروه‌ها بیشتر در خطر کمبود کلسیم هستند:

• زنان یائسه: با کم شدن استروژن، جذب کلسیم کم و دفع آن بیشتر می‌شود. زنان بعد از یائسگی به‌طور میانگین سالی حدود ۱٪ از تراکم استخوان خود را از دست می‌دهند.
• کسانی که لبنیات نمی‌خورند: مثل افراد دارای عدم تحمل لاکتوز، حساسیت به شیر یا رژیم گیاه‌خواری کامل (وگان).
• مصرف طولانی کورتون: مصرف طولانی داروهای کورتیکواستروئید، تأمین کلسیم کافی را سخت‌تر می‌کند.
• برخی بیماری‌های گوارشی: مثل سلیاک یا بیماری التهابی روده که جذب کلسیم را کم می‌کنند.

اگر در این گروه‌ها نیستید و روزانه لبنیات کافی می‌خورید، شاید اصلاً به مکمل نیاز نداشته باشید. برای مقایسه، یک لیوان شیر حدود ۲۸۰ تا ۳۰۰ میلی‌گرم و یک کاسه ماست ساده کم‌چرب (حدود ۲۲۵ گرم) حدود ۴۱۵ میلی‌گرم کلسیم دارد.

یک نکته مهم: مکمل کلسیم به‌تنهایی درمان پوکی استخوان نیست. نتایج مطالعات درباره اثر مکمل کلسیم و ویتامین D بر پیشگیری از شکستگی یکدست نیست. اگر تراکم استخوانتان پایین است، درمان پوکی استخوان را با پزشک پیش ببرید و مکمل را طبق نظر او انتخاب کنید.

نیاز روزانه و حداکثر مجاز کلسیم

عددهای جدول زیر مجموع کلسیم غذا و مکمل است، نه فقط مقدار قرص. پس پیش از انتخاب دوز، کلسیمی را که از غذا می‌گیرید هم در نظر بگیرید.

پیش از خرید قرص کلسیم به این معیارها نگاه کنید

دو قرص با جعبه‌های شبیه به هم ممکن است مقدار کلسیم کاملاً متفاوتی داشته باشند. این پنج معیار، انتخاب را ساده می‌کند.

۱. مقدار کلسیم عنصری در هر وعده

کلسیم عنصری یعنی مقدار خود کلسیم، نه وزن کل ترکیب. مثلاً کلسیم کربنات حدود ۴۰٪ کلسیم عنصری دارد؛ پس ۱۲۵۰ میلی‌گرم کلسیم کربنات فقط ۵۰۰ میلی‌گرم کلسیم می‌دهد. مایو کلینیک در راهنمای مکمل‌های کلسیم هم همین مثال را آورده است. روی برچسب ببینید هر «وعده» چند قرص است؛ گاهی عدد نوشته‌شده مربوط به دو قرص است.

۲. نوع نمک: کربنات یا سیترات

کلسیم کربنات برای حل شدن به اسید معده نیاز دارد و همراه غذا بهتر جذب می‌شود. کلسیم سیترات به اسید معده وابستگی کمتری دارد و بدون غذا هم جذب می‌شود. اگر اسید معده‌تان کم است، مثلاً به‌خاطر مصرف طولانی داروهای کاهنده اسید، سیترات معمولاً انتخاب راحت‌تری است. این مورد را با داروساز چک کنید.

۳. مقدار کلسیم در هر نوبت

بدن کلسیم را در مقدارهای کم بهتر جذب می‌کند. در یک مطالعه، بدن حدود ۳۶٪ از دوز ۳۰۰ میلی‌گرمی و فقط حدود ۲۸٪ از دوز ۱۰۰۰ میلی‌گرمی را جذب کرد. پس قرصی که در هر نوبت بیشتر از ۵۰۰ میلی‌گرم کلسیم دارد، لزوماً بهتر نیست. اگر نیازتان بیشتر است، دو نوبت کوچک‌تر بهتر از یک نوبت بزرگ است.

۴. ترکیبات همراه

بدن برای جذب کلسیم از روده به ویتامین D نیاز دارد؛ به همین دلیل بسیاری از قرص‌ها ویتامین D3 هم دارند. اگر جداگانه مکمل ویتامین D می‌خورید، مقدار هر دو را با هم حساب کنید. اگر نگران کمبود ویتامین D هستید، پیش از مصرف با پزشک مشورت کنید.

برخی فرمول‌ها منیزیم، زینک یا ویتامین K2 هم دارند. شواهد درباره اثر مکمل ویتامین K بر استحکام استخوان هنوز یکدست نیست. اگر وارفارین مصرف می‌کنید، هر مکمل حاوی ویتامین K را فقط با نظر پزشک بخورید. طبق برگه ویتامین K مؤسسه NIH، تغییر ناگهانی مقدار ویتامین K در کنار وارفارین ممکن است خطر خونریزی یا لخته ایجاد کند.

۵. شکل قرص

قرص معمولی، جوشان، جویدنی، کپسول نرم و شربت کلسیم همه در بازار هست. اگر قورت دادن قرص برایتان سخت است، شکل جوشان، جویدنی یا مایع راحت‌تر است. فقط بدانید برخی فرآورده‌های جوشان سدیم قابل‌توجهی دارند و بنیاد قلب بریتانیا هم درباره سدیم زیاد در فرآورده‌های جوشان مسکن هشدار داده است. اگر فشار خون بالا دارید یا رژیم کم‌نمک، مقدار سدیم را روی برچسب ببینید یا از داروساز بپرسید.

انواع قرص کلسیم و تفاوت آن‌ها

کلسیم کربنات

مزیت: بیشترین مقدار کلسیم را در هر قرص دارد؛ پس برای رسیدن به یک مقدار مشخص، قرص کمتری لازم است.

محدودیت: باید همراه غذا خورده شود. نفخ، گاز و یبوست با آن شایع‌تر است، به‌خصوص در سالمندان. برخی داروهای ضداسید هم کلسیم کربنات دارند؛ اگر آن‌ها را مصرف می‌کنید، کلسیمشان را هم در مجموع روزانه حساب کنید.

کلسیم سیترات

مزیت: با معده پر یا خالی جذب می‌شود و معمولاً عوارض گوارشی کمتری دارد. برای سالمندان و کسانی که اسید معده کمتری دارند، گزینه راحت‌تری است.

محدودیت: فقط حدود ۲۱٪ آن کلسیم عنصری است؛ برای رسیدن به همان مقدار کلسیم، قرص بزرگ‌تر یا تعداد بیشتری لازم است.

نمونه: قرص کلسیم سیترات یوروویتال از برند آلمانی یوروویتال، کلسیم سیترات را همراه منیزیم، زینک و ویتامین D3 دارد.

قرص ترکیبی کلسیم، منیزیم، زینک و ویتامین D3

مزیت: چند ماده‌ای که در سلامت استخوان نقش دارند در یک قرص جمع شده‌اند و ویتامین D3 به جذب کلسیم کمک می‌کند.

محدودیت: مقدار هر ماده از برندی به برند دیگر خیلی فرق دارد. اگر مولتی ویتامین یا قرص ویتامین D جداگانه هم می‌خورید، ممکن است بعضی مواد را دو بار دریافت کنید.

نمونه: قرص کلسی پاور هولیستیکا ساخت ایران است و طبق مشخصات محصول، ۵۰۰ میلی‌گرم کلسیم همراه منیزیم، زینک و ویتامین D3 دارد.

قرص جوشان، جویدنی و شربت کلسیم

مزیت: برای کسانی که نمی‌توانند قرص قورت بدهند راحت‌تر است. شربت کلسیم برای کودکان هم عرضه می‌شود که انتخاب و مقدار آن را باید پزشک کودک تعیین کند.

محدودیت: سدیم برخی فرآورده‌های جوشان را در نظر بگیرید. در قرص جویدنی و شربت هم مقدار کلسیم هر وعده را از برچسب بخوانید؛ این عدد بین محصولات تفاوت زیادی دارد.

نمونه: قرص جوشان کلسیم فورت های هلث ساخت ایران است و طبق مشخصات محصول، هر قرص آن ۵۰۰ میلی‌گرم کلسیم با طعم پرتقال دارد.

مقایسه انواع قرص کلسیم در یک نگاه

درصدهای این جدول از راهنمای مایو کلینیک و برگه اطلاعاتی NIH است که بالاتر به آن‌ها اشاره شد.

قرص کلسیم ایرانی بهتر است یا خارجی؟

کشور سازنده به‌تنهایی کیفیت را نشان نمی‌دهد. آنچه واقعاً مهم است: نوع نمک، مقدار کلسیم عنصری در هر وعده، ترکیبات همراه و ثبت رسمی محصول در سازمان غذا و دارو.

بخشی از برندهای خارجی بازار ایران «تحت لیسانس» عرضه می‌شوند؛ یعنی نام و فرمول از برند خارجی است و تولید یا بسته‌بندی در ایران انجام می‌شود. کشور سازنده هر محصول در مشخصات همان محصول در مهتاطب آمده است.

برای محصول وارداتی، مهر آزمون مستقل مثل USP یا NSF یعنی یک سازمان بیرونی کیفیت، خلوص و مقدار ماده مؤثر را بررسی کرده است. نبود این مهر به‌معنای بی‌کیفیت بودن نیست. در هر دو گروه، برچسب اصالت و تاریخ انقضا را چک کنید.

نحوه مصرف قرص کلسیم و نکات ایمنی

زمان مصرف و تقسیم دوز

طبق راهنمای کلسیم مدلاین‌پلاس، کلسیم کربنات همراه غذا بهتر جذب می‌شود و کلسیم سیترات با معده پر یا خالی. اگر روزانه بیشتر از ۵۰۰ میلی‌گرم مکمل لازم دارید، آن را در دو نوبت جدا بخورید. برای انتخاب ساعت مصرف، به همین دو نکته و فاصله با داروهای دیگرتان توجه کنید. جزئیات بیشتر را در مقاله قرص کلسیم را شب بخوریم یا روز بخوانید.

فاصله با داروها و مکمل‌های دیگر

کلسیم جذب برخی داروها را کم می‌کند. مایو کلینیک درباره زمان مصرف مکمل کلسیم توصیه می‌کند فهرست داروهایی را که نباید همزمان با کلسیم خورده شوند از داروساز بپرسید. مهم‌ترین موارد این‌ها هستند:

• لووتیروکسین (قرص تیروئید): کلسیم کربنات جذب آن را کم می‌کند. طبق NIH، بین این دارو و مکمل دست‌کم ۴ ساعت فاصله بگذارید.
• آنتی‌بیوتیک‌های خانواده کینولون، مثل سیپروفلوکساسین: آنتی‌بیوتیک را ۲ ساعت قبل یا ۲ ساعت بعد از کلسیم بخورید.
• آلندرونات و داروهای مشابه پوکی استخوان: طبق راهنمای مصرف آلندرونات در مایو کلینیک، تا دست‌کم ۳۰ دقیقه بعد از آن، مکمل کلسیم نخورید.
• قرص آهن، زینک و مولتی ویتامین: کلسیم روی جذب آهن، زینک و منیزیم اثر می‌گذارد؛ آن‌ها را در ساعت دیگری از روز بخورید. برای برنامه‌ریزی ساعت‌ها، مقاله بهترین زمان مصرف مولتی ویتامین کمک می‌کند.
• لیتیوم، برخی داروهای فشار خون و داروهای HIV مثل دولوتگراویر: مصرف همزمان فقط با نظر پزشک.

عوارض احتمالی قرص کلسیم

شایع‌ترین عوارض، نفخ، گاز و یبوست است و کلسیم کربنات این عوارض را بیشتر از سیترات ایجاد می‌کند. معمولاً تغییر نوع کلسیم، کم کردن مقدار هر نوبت یا خوردن آن همراه غذا کمک می‌کند.

سنگ کلیه: در مطالعه بزرگ WHI، زنانی که ۷ سال روزانه ۱۰۰۰ میلی‌گرم مکمل کلسیم می‌خوردند، بیشتر دچار سنگ کلیه شدند. دو مرور بعدی این ارتباط را پیدا نکردند، اما حداکثر مجاز روزانه بر پایه همین نگرانی تعیین شده است.

قلب و عروق: نتایج مطالعات ناهمخوان است؛ برخی خطر کمی بالاتر دیده‌اند و برخی ارتباطی نیافته‌اند. نتیجه عملی ساده است: از حداکثر مجاز جدول بالا بیشتر نروید. به گفته مایو کلینیک، مصرف بیش از مقدار توصیه‌شده محافظت بیشتری برای استخوان ایجاد نمی‌کند.

نکات خرید قرص کلسیم اصل

• برچسب اصالت: برچسب اصالت با کد ۱۶ رقمی را روی بسته پیدا کنید و این کد را در سامانه تیتک سازمان غذا و دارو یا اپلیکیشن تیتک استعلام کنید.
• تاریخ انقضا و سلامت بسته: تاریخ انقضا را ببینید و بسته‌ای را که پلمب آن باز شده یا آسیب دیده نخرید.
• برچسب مکمل: مقدار کلسیم عنصری در هر وعده و تعداد قرص هر وعده را بخوانید، نه فقط عدد درشت روی جعبه.
• کلسیم منابع دیگر: اگر مولتی ویتامین مینرال یا داروی ضداسید حاوی کلسیم می‌خورید، کلسیم آن را هم حساب کنید. مولتی ویتامین‌ها معمولاً ۲۰۰ تا ۳۰۰ میلی‌گرم کلسیم دارند.
• نگهداری: طبق دستور برچسب، دور از رطوبت، گرما و دسترس کودکان. در قوطی قرص جوشان را بعد از هر بار مصرف محکم ببندید.
• مشاوره: اگر مطمئن نیستید کدام نوع برایتان مناسب است، پیش از سفارش با داروساز مهتاطب مشورت کنید. قیمت و موجودی به‌روز هر محصول در فهرست همین صفحه آمده است.

سوالات متداول درباره قرص کلسیم

بهترین قرص کلسیم کدام است؟

یک «بهترین» برای همه وجود ندارد. انتخاب درست به کلسیمی که از غذا می‌گیرید، وضعیت معده و داروهای شما بستگی دارد. نوع نمک مناسب شما، مقدار کلسیم عنصری در هر نوبت و ثبت رسمی محصول، معیارهای اصلی انتخاب هستند.

قرص کلسیم را شب بخوریم یا روز؟

به نوع کلسیم بستگی دارد. کلسیم کربنات را همراه یکی از وعده‌های غذا بخورید، اما کلسیم سیترات را هر ساعتی می‌توانید مصرف کنید. اگر قرص آهن، داروی تیروئید یا آنتی‌بیوتیک هم دارید، بین آن‌ها و کلسیم فاصله بگذارید.

آیا قرص کلسیم باعث سنگ کلیه می‌شود؟

مصرف زیاد مکمل ممکن است خطر سنگ کلیه را بالا ببرد، اما نتایج مطالعات یکدست نیست. اگر سابقه سنگ کلیه دارید، پیش از مصرف با پزشک مشورت کنید و از حداکثر مجاز روزانه بالاتر نروید.

آیا قرص کلسیم چاق می‌کند؟

نه. در مروری بر ۴۱ کارآزمایی، مکمل کلسیم اثری بر وزن یا چربی بدن نداشت.

می‌توان قرص کلسیم و قرص آهن را با هم خورد؟

بهتر است نه. کلسیم جذب آهن را کم می‌کند؛ این دو را در دو زمان جدا از هم بخورید، مثلاً یکی صبح و دیگری شب.

چه کسانی نباید قرص کلسیم بخورند؟

کسی که کلسیم خونش بالاست (هیپرکلسمی) نباید مکمل کلسیم مصرف کند. کسانی که سابقه سنگ کلیه، بیماری کلیه یا پاراتیروئید دارند، یا داروهای تداخل‌دار مصرف می‌کنند، باید پیش از مصرف با پزشک مشورت کنند.